مطالعات جامع در مدیریت شهری

مطالعات جامع در مدیریت شهری

ارتقا عوامل انسانی مبتنی بر نظریه تجدید توجه در مدیریت منظر شبانه

نوع مقاله : علمی

نویسندگان
1 استادیار گروه معماری دانشکده معماری و هنر دانشگاه گیلان
2 دانشجو دکترای معماری، دانشکده معماری و محیط دانشکده دلف هلند.
CSUM-2202-1052
چکیده
فاصله گرفتن انسان از طبیعت و زندگی در شهرهای مدرن موجب شده است تا توجه به عوامل انسانی و سلامت روان در کلان شهرها مورد توجه قرار گیرد. پارک­ها و فضاهای باز شهری یکی از مهمترین نقاط کانونی شهر برای فعالیت­های جمعی و تفریحی در ساعات مختلف شبانه روز است. منظر شبانه موضوعی مهم است که همانند روز، باید مورد توجه قرار گیرد. در این میان طراحی نورپردازی این فضاها به همان میزان که در خلق فضای دلنشین موثر است، می تواند منظرشبانه­ای با آثار مخرب ذهنی و روانی خلق کند. لذا مدیریت منظر شبانه این فضاها باید با دقت­نظر بیشتری صورت گیرد. در حوزه روانشناسی، نظریه تجدید توجه به این نکته اشاره دارد که عوامل محیطی و مناظر مختلف می­تواند در تجدید توجه خودآگاه که موجب تمرکز و کاهش استرس در فرد می­شود موثر باشد. آگاهی از این موضوع می­تواند عوامل انسانی را در مدیریت منظر شبانه ارتقا دهد. در این میان پرسش اساسی این است که چگونه می توان با طراحی عوامل فنی نورپردازی منظرشبانه، شرایط لازم برای تجدید توجه خودآگاه انسان را فراهم آورد؟ برای پاسخگویی به سوال تحقیق منظر شبانه سه مسیر پیاده­روی با متغیرهای فنی و طراحی نورپردازی متفاوت در بوستان آب و آتش مورد بررسی قرار گرفته و رابطه مولفه­های نظریه تجدید توجه و متغیرهای فنی-تکنیکی نورپردازی سنجیده شده است. نتایج تحقیق نشان­دهنده آن است که بین طراحی و عوامل فنی نورپردازی با تجدید توجه خودآگاه رابطه وجود داشته و با طراحی اصولی تر منظر شبانه، عوامل انسانی چون متغیرهایی چون دور بودن، جذابیت و سازگاری ارتقا می­یابد.
کلیدواژه‌ها