کارشناسی ارشد، گروه مهندسی عمران و معماری، دانشکده فنی مهندسی دانشگاه رجا، قزوین، ایران
10.22034/csum.2026.252582
چکیده
دودکش خورشیدی بهعنوان یکی از راهکارهای پایدار در حوزه تهویه طبیعی ساختمانها، با بهرهگیری از تابش خورشید، جریان هوای طبیعی را در فضای داخلی ایجاد میکند. این سیستم ضمن کاهش چشمگیر مصرف انرژی، نقشی کلیدی در ارتقای کیفیت هوای درونساختمان ایفا مینماید. پژوهش پیشرو با اتخاذ رویکردی تحلیلی، به بررسی تأثیر متغیرهای مستقل نظیر مشخصات طراحی دودکش (از جمله ارتفاع، زاویه قرارگیری و نوع مصالح بهکاررفته) بر عملکرد تهویهای و میزان صرفهجویی انرژی میپردازد. در این میان، اقلیم نیمهخشک شهر قزوین بهعنوان متغیر مداخلهگر اصلی مطرح است که با اعمال شرایط دمایی، رطوبتی و نوسانات فصلی، بر کارایی نهایی سیستم تأثیر گذاشته و نتایج ارزیابی را تحتالشعاع قرار میدهد.ضرورت انجام این تحقیق از یک سو ناشی از رشد فزاینده تقاضا برای استفاده از منابع انرژی تجدیدپذیر و از سوی دیگر، لزوم کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی در بخش ساختمان است. این نیاز بهویژه در مناطقی با اقلیم گرم و نیمهخشک نظیر قزوین، که با چالشهای جدی در زمینه افزایش دمای محیط و هزینههای سرسامآور انرژی مواجه هستند، بیش از پیش احساس میشود. از اینرو، بهکارگیری سیستمهای تهویه پایدار همچون دودکش خورشیدی، به رویکردی اساسی در طراحی زیستمحیطی و بهینهسازی ساختمانهای معاصر بدل گشته است.روششناسی این تحقیق مبتنی بر شبیهسازیهای عددی دوبعدی و بهرهگیری از روابط هندسی تحلیلی بهمنظور ارزیابی عملکرد سیستم است؛ همچنین، یافتههای حاصل با مطالعه نمونههای موردی موجود، اعتبارسنجی و مقایسه شدهاند. در واقع، این پژوهش میکوشد تا ضمن شبیهسازی عملکرد حرارتی-تهویهای دودکش خورشیدی، میزان اثربخشی آن را در شرایط اقلیمی خاص قزوین مورد سنجش قرار دهد.نتایج حاصل از این مطالعه گویای آن است که دودکش خورشیدی، بهعنوان فناوریای کارآمد و مقرونبهصرفه، توانایی قابلتوجهی در تأمین آسایش حرارتی ساکنان و بهبود شاخصهای تهویه در مناطق گرم و خشک داراست. همچنین، طراحی هوشمندانه و انتخاب مصالح بهینه، از عوامل تعیینکننده در افزایش بازدهی این سیستم محسوب میشوند و میتوانند آن را به راهحلی مؤثر در مسیر بهینهسازی مصرف انرژی و کاهش اثرات زیستمحیطی ساختمانها تبدیل نمایند.
السادات موسویکیا,عاطفه . (1405). سنجش میزان اثربخشی دودکشهای خورشیدی در تأمین تهویه و آسایش حرارتی ساختمانهای مسکونی شهر قزوین. مطالعات جامع در مدیریت شهری, 4(12), 51-68. doi: 10.22034/csum.2026.252582
MLA
السادات موسویکیا,عاطفه . "سنجش میزان اثربخشی دودکشهای خورشیدی در تأمین تهویه و آسایش حرارتی ساختمانهای مسکونی شهر قزوین", مطالعات جامع در مدیریت شهری, 4, 12, 1405, 51-68. doi: 10.22034/csum.2026.252582
HARVARD
السادات موسویکیا عاطفه. (1405). 'سنجش میزان اثربخشی دودکشهای خورشیدی در تأمین تهویه و آسایش حرارتی ساختمانهای مسکونی شهر قزوین', مطالعات جامع در مدیریت شهری, 4(12), pp. 51-68. doi: 10.22034/csum.2026.252582
CHICAGO
عاطفه السادات موسویکیا, "سنجش میزان اثربخشی دودکشهای خورشیدی در تأمین تهویه و آسایش حرارتی ساختمانهای مسکونی شهر قزوین," مطالعات جامع در مدیریت شهری, 4 12 (1405): 51-68, doi: 10.22034/csum.2026.252582
VANCOUVER
السادات موسویکیا عاطفه. سنجش میزان اثربخشی دودکشهای خورشیدی در تأمین تهویه و آسایش حرارتی ساختمانهای مسکونی شهر قزوین. مطالعات جامع در مدیریت شهری. 1405;4(12):51-68. doi: 10.22034/csum.2026.252582